หากมีอาการมือเท้าชาอย่างต่อเนื่อง ให้สงสัยว่าเป็น ‘โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม’

สวัสดีค่ะ ศูนย์ตรวจสุขภาพฮานาโร (Hanaro Medical Foundation) สาขาจงโนและคังนัมค่ะ

อาการมือเท้าชาที่ใครหลายคนเคยสัมผัสอย่างน้อยครั้งหนึ่งในชีวิต มักถูกเข้าใจผิดว่าเกิดจากการไหลเวียนโลหิตไม่ดี แต่ในความเป็นจริงแล้ว ส่วนใหญ่มีสาเหตุมาจากความผิดปกติของเส้นประสาทส่วนปลายค่ะ

ดังนั้น หากอาการมือเท้าชาดำเนินต่อไปเป็นเวลานานหรือเกิดขึ้นซ้ำบ่อยๆ จำเป็นต้องแยกแยะให้ได้ว่าเกิดจากสาเหตุใด

วันนี้ ศูนย์ตรวจสุขภาพฮานาโรจะพาทุกท่านไปทำความรู้จักกับ ‘โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม’ กันค่ะ

เส้นประสาทส่วนปลาย: ตัวเชื่อมต่อระหว่างสมองกับมือและเท้า

โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม หมายถึงการเกิดปัญหาที่เส้นประสาทส่วนปลายซึ่งกระจายอยู่ทั่วร่างกาย เช่น มือและเท้า เส้นประสาทส่วนปลายประกอบด้วยเส้นประสาทรับความรู้สึก, เส้นประสาทสั่งการ และเส้นประสาทอัตโนมัติ หากส่วนนี้ได้รับความเสียหาย อาจทำให้เกิดความผิดปกติในการรับความรู้สึก เช่น อาการชาหรือปวด, ความผิดปกติในการเคลื่อนไหว เช่น อัมพฤกษ์หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง และความผิดปกติของระบบประสาทอัตโนมัติ เช่น การหลั่งเหงื่อหรือความผิดปกติในการขับถ่ายปัสสาวะได้ค่ะ

ประเภทและสาเหตุของโรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม ① โรคเส้นประสาทเส้นเดียว (Mononeuropathy)

โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อมแบ่งออกเป็น ‘โรคเส้นประสาทเส้นเดียว’ และ ‘โรคเส้นประสาทหลายเส้น’ ตามตำแหน่งที่ได้รับความเสียหาย โรคเส้นประสาทเส้นเดียวคือกรณีที่เส้นประสาทส่วนปลายเพียงบางส่วนได้รับความเสียหาย ตัวอย่างที่พบบ่อยคือ กลุ่มอาการประสาทมือถูกกดทับ (Carpal Tunnel Syndrome) ซึ่งเกิดจากเส้นประสาทมีเดียน (Median Nerve) ที่ข้อมือถูกกดทับ ส่งผลให้เกิดอาการชามือหรือปวดข้อมือค่ะ

ประเภทและสาเหตุของโรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม ② โรคเส้นประสาทหลายเส้น (Polyneuropathy)

โรคเส้นประสาทหลายเส้นคือกรณีที่เส้นประสาทส่วนปลายหลายเส้นทั่วร่างกายได้รับความเสียหายพร้อมกัน โดยมีโรคเบาหวานเป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุด นอกจากนี้ยังอาจเกิดจากสาเหตุอื่นๆ เช่น พันธุกรรม, การดื่มแอลกอฮอล์มากเกินไป, ความเป็นพิษจากยาบางชนิด หรือการติดเชื้อ มีลักษณะเด่นคืออาการชาจะเริ่มจากปลายมือปลายเท้าแล้วค่อยๆ ขยายวงกว้างขึ้นเรื่อยๆ ค่ะ

การวินิจฉัยที่แม่นยำคือก้าวแรกของการรักษา

โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อมมีสาเหตุที่หลากหลาย และวิธีการรักษาจะแตกต่างกันไปตามสาเหตุนั้นๆ ในการวินิจฉัย จะมีการตรวจสอบโรคประจำตัวที่อาจก่อให้เกิดโรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม เช่น เบาหวาน, โรคไต, รูมาตอยด์ และทำการตรวจคลื่นไฟฟ้ากล้ามเนื้อ (Electromyography - EMG) การตรวจ EMG เป็นการวัดกิจกรรมทางไฟฟ้าของเส้นประสาทและกล้ามเนื้อ เพื่อยืนยันว่าอาการทางระบบสั่งการและรับความรู้สึกนั้นเกิดจากปัญหาของเส้นประสาทส่วนปลายหรือไม่ หากจำเป็น อาจมีการตรวจเพิ่มเติม เช่น การตรวจเลือด, MRI หรือ CT scan ค่ะ

การรักษาและการดูแลโรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม

หากอาการมือเท้าชาส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน จำเป็นต้องได้รับการรักษา วิธีหลักคือการใช้ยาเพื่อบรรเทาอาการ และอาจพิจารณาการทำหัตถการหรือการผ่าตัด สำหรับโรคเส้นประสาทเสื่อมจากเบาหวาน สามารถชะลอการดำเนินโรคได้ด้วยการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ส่วนกลุ่มอาการประสาทมือถูกกดทับสามารถดีขึ้นได้ด้วยการฉีดสเตียรอยด์ที่ข้อมือหรือการทำหัตถการค่ะ

ศูนย์คังนัม 2 ของฮานาโรเมดิคัลฟาวเดชัน (Hanaro Leaders Healthcare) ได้เรียนเชิญศาสตราจารย์ ชเว ยอง-ชอล อดีตหัวหน้าแผนกประสาทวิทยา โรงพยาบาลกังนัมเซเวแรนซ์ มาประจำการที่ศูนย์ของเราค่ะ

ท่านเน้นการตรวจรักษาโรคทางระบบประสาท เช่น โรคระบบประสาทกล้ามเนื้อ, โรคหลอดเลือดสมอง, โรคอัลไซเมอร์และความบกพร่องทางสติปัญญา, อาการปวดศีรษะ, อาการเวียนศีรษะ และโรคพาร์กินสัน

จึงขอความกรุณาลูกค้าทุกท่านให้ความสนใจและไว้วางใจมาใช้บริการค่ะ

เนื้อหานี้คัดลอกมาจากคอลัมน์โดย นพ. ชเว ยอง-ชอล ผู้เชี่ยวชาญด้านประสาทวิทยาจาก Hanaro Leaders Healthcare ซึ่งตีพิมพ์ในนิตยสารรายเดือน ‘ชีวิตสุขภาพดี’ (Health Life) ฉบับเดือนพฤศจิกายน ของสมาคมสาธารณสุขแห่งเกาหลี ท่านสามารถตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่คอลัมน์ด้านล่างนี้ค่ะ 👇👇👇

Hanaro Leaders Healthcare ชั้น L, ชั้น 1~3, 508 Eonju-ro, Gangnam-gu, Seoul เช็คอินของบล็อกนี้ บทความอื่นในสถานที่นี้

#โรคเส้นประสาทส่วนปลายเสื่อม #มือเท้าชา #กลุ่มอาการประสาทมือถูกกดทับ #การตรวจคลื่นไฟฟ้ากล้ามเนื้อ #HanaroLeadersHealthcare

คำถามที่พบบ่อย

สาเหตุหลักของอาการชาที่มือและเท้าคืออะไร?

ความผิดปกติของเส้นประสาทส่วนปลายมักเป็นสาเหตุหลัก แม้จะเข้าใจผิดได้ง่ายว่าเป็นเพียงปัญหาการไหลเวียนโลหิต แต่เนื่องจากอาการชา ปวด และอัมพาตอาจเกิดจากโรคเส้นประสาทส่วนปลายที่เส้นประสาทรับความรู้สึกหรือเส้นประสาทสั่งการเสียหาย จึงจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัยที่แม่นยำ

โรคเส้นประสาทส่วนปลายมีกี่ชนิด?

แบ่งออกเป็นโรคเส้นประสาทเดี่ยวและโรคเส้นประสาทหลายเส้น ขึ้นอยู่กับตำแหน่งที่เสียหาย ตัวอย่างทั่วไปของโรคเส้นประสาทเดี่ยวคือกลุ่มอาการอุโมงค์ข้อมือที่เกิดจากการกดทับของเส้นประสาทมีเดียน ส่วนโรคเส้นประสาทหลายเส้นคือการที่เส้นประสาทหลายเส้นทั่วร่างกายเสียหาย โดยมีสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือโรคเบาหวาน

มีการตรวจใดบ้างเพื่อวินิจฉัยโรคเส้นประสาทส่วนปลาย?

โดยพื้นฐานแล้วจะทำการตรวจคลื่นไฟฟ้ากล้ามเนื้อ (EMG) การตรวจนี้จะวัดกิจกรรมทางไฟฟ้าของเส้นประสาทและกล้ามเนื้อเพื่อยืนยันว่าอาการเกิดจากปัญหาเส้นประสาทส่วนปลายหรือไม่ นอกจากนี้ เพื่อหาสาเหตุ จะมีการตรวจสอบโรคประจำตัว และหากจำเป็น จะมีการตรวจเลือด, MRI, CT เพิ่มเติม

โรคเส้นประสาทส่วนปลายรักษาอย่างไร?

การรักษาจะดำเนินการด้วยยา, การทำหัตถการ หรือการผ่าตัด ขึ้นอยู่กับสาเหตุและอาการ โรคเส้นประสาทเบาหวานสามารถชะลอการลุกลามได้ด้วยการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดอย่างเข้มงวด และกลุ่มอาการอุโมงค์ข้อมือสามารถบรรเทาอาการได้ด้วยการฉีดสเตียรอยด์ที่ข้อมือหรือการทำหัตถการ